Hodei guztien gainetik antzezlana taularatu du Markeliñe antzerki konpainiak. Udaberrian ere saioak eskainiko dituzte. Euskal Herriko hainbat herritan izango dira. Antzezlan mutua da eta helduok umeekin batera jolasteak duen garrantziaz ari da. Hazi Hezi aldizkarian egindako elkarrizketa ekarri dugu guraso.eus egitasmora

Hodei guztien gainetik antzezlana eskaintzen ari da Markeliñe antzerki konpainia Euskal Herriko hainbat antzokitan. Zer kontatzen du lanak?

Gaur egun ia familia guztietan gertatzen den egoera bat irudikatzen dugu. Protagonista nagusia oso lanpetuta dagoen aita bat da; egunerokotasunean murgilduta bizi da eta ez du tarterik hartzen semearekin egoteko eta jolasteko. Tarteka, gainera, semearekin haserretzen da ez diolako lanean jarraitzen uzten.

Egun batez, konortea galduko du eta beste toki batean esnatuko da. Han pertsona bat topatuko du eta hark erakutsiko dio txikitan zuen jolasteko grina berreskuratzeko bidea. Kartoiarekin jolasten hasiko dira, eta bizitza beste modu batera hartu behar dugula eta jolasa ezin dugula inolaz ere ahaztu erakutsiko dio. Semearekin jolasteko gonbitea egingo dio, galdutako denbora ez dela itzuliko azpimarratuz. Jolasteko eta semearen heziketan esku hartzeko gonbitea egingo dio, heziketari denbora eskaintzea oso beharrezkoa delako.

Nondik sortu zen antzezlana egiteko ideia? Zergatik erabaki zenuten gai hori lantzea?

Ikusleak entretenitzen saiatzen gara, baina beti mezu jakin bat helarazi nahi izaten diegu. Egoera horiek oso ohikoak direla ikusi genuen eta guri ere gertatu zaizkigula etxean. Hasierako asmoa Printze txikia liburuaren bertsio librea egitea izan zen, baina moldatuz joan ginen eta Printze txikia obran irakur dezakegun esaldi bati heldu genion. Esaldi horrek dio denok umeak izan garela, baina gutako askok ahaztu egin dugula. Baieztapen horrek umeak ginenean jolasteko gogoa, grina eta denbora genituela eta edozer gauzarekin jolasten genuela pentsatzera eraman gintuen. Beti esaten dugu umeek opariak jasotzerakoan arreta handiagoa jarri ohi diotela kutxari barruan gordetzen duenari baino. Eta ideia hori istorio bihurtzeko gogoa piztu zitzaigun.

Garrantzitsua al da egoera horiek ikusaraztea gurasoek kontzientzia hartu dezaten?

Antzezlana ikusle mota ororentzat da, baina familian ikusteko oso egokia dela uste dugu. Gurasoek eta seme-alabek zerbait elkarrekin ikusteko eta ondoren ikusi dutenari buruz gogoeta egiteko tartea eskaintzen dugu. Batzuetan harritu egiten gara haurrek hainbat gauza zein puntutaraino ulertzen dituzten ikustean, eta antzezlanak erakusten dituen egoera deserosoak aztertzeko eta informazioa edo ikuspuntuak trukatzeko aukera ematen du. Hodei guztien gainetik seme-alabak apur bat hobeto ezagutzeko tresna izan daiteke; haurrek eta helduok gauza bera ikusten baldin badugu ere, ondorio oso desberdinak aterako baititugu askotan. Egoera batzuen aurrean gurasook geure buruaren isla ikusten dugu eta deseroso sentitzen gara eta haurrei, agian, egoera hori bera oso dibertigarria eta barregarria iruditzen zaie.
 

Seme-alabei denbora eta benetako esperientziak eskaintzeak duen garrantziari buruz hitz egiten du lanak. Gaur egungo bizimoduak ez al digu gure umeei arreta nahikoa eskaintzen uzten?

Gizarteak dena azkarregi eta etorkizunera begira egitea eskatzen digu, ezin dugu denbora galdu eta gero eta lotuago gaude. Lehen lanera gindoazen eta etxera itzultzean amaitzen genuen, baina gaur egun lana etxera eramaten dugu eta askotan etxetik bertatik egiten dugu. Helduontzat oso estresagarria da. Bestalde, pantailek guk nahi dugunean haurrak lasai egoteko edo gugandik pixka bat urruntzeko aukera ematen digute; errazena da mugikorra uztea edo pantaila jartzea lasai eta geldirik egon daitezen. Txikitatik erakusten baldin badiegu pantailekin denbora pasa dezaketela eta horretan ari diren bitartean gu gustura gaudela, horretara joko dute. Pantailek erritmo bizia dute eta ondoren zaila izango da haurrek arreta beste nonbaiten jartzea dena azkar behar izango dutelako; zerbait interesatzen ez baldin bazaie, nahikoa baita hatza gora edo behera mugitzea. Baina bizitzak ez du horretarako aukerarik ematen. Haurrek helduon arreta behar dute modu egokian garatzeko.
 

Horren guztiaren aurrean jolasa aldarrikatzen duzue, bai umeentzat eta baita helduentzat ere. Jolas horren barnean, kartoiak protagonismo berezia hartzen du antzezlanean. Zergatik?

1998an Munduari bira 80 kaxatan izeneko lana estreinatu genuen, hain zuzen ere, jolasa aldarrikatzeko: kartoiarekin jolasten genuen eta, jolasean, munduari bira ematen genion kartoizko kaxek lagunduta. Kartoiarekin jolastuz zer-nolako gauzak egin daitezkeen adierazi nahi genuen, irudimena erabiliz munduari bira emateko aukera ere ematen dutela erakutsi nahi genuen. Garai hartan bideo-jokoak zabaltzen hasi ziren eta jolasaren garrantzia azpimarratu nahi izan genuen. Orain, gauzak okerrera doazela ikusi dugu.
 

Horregatik berreskuratu nahi izan al duzue mezu hura?

Bai, berreskuratu ditzagun jolasa eta jolasak dituen alderdirik onenak. Elkarrekin denbora tarte bat partekatzeko aukera emateaz gain, jolastea oso erraza da eta denok dugu jolasteko gaitasuna. Edonork jolas dezake edozer gauzarekin; agian helduok freskotasun hori galdu dugu, baina haurrek ez, eta haurrak kartoiarekin, paperarekin edo makil batekin hainbat gauzetara jolasteko gai dira. Jolasa irudimena lantzeko iturria izan daiteke eta hori adierazi nahi diegu antzezlana ikustera etortzen diren helduei ere: kartoia oso material xumea, sinplea eta merkea da, edozein lekutan aurkitu dezakegu eta gauza asko egiteko aukera ematen du. Haurrekin pixka bat jolastuz gero, harritu egingo gara zer- nolako gauzak sortzeko gai diren ikusita.